Tại sao ngô nghiền mịn giúp gà hấp thu tốt hơn và tăng trọng nhanh hơn?

Nhiều hộ nuôi gà gặp một tình huống rất quen: công thức cám không đổi, cùng giống gà, nhưng lứa này lớn nhanh còn lứa kia chậm cân, ăn nhiều mà “không vô ký”. Ngoài chuyện con giống, nhiệt độ, phòng bệnh… có một yếu tố hay bị bỏ qua: độ mịn của ngô sau khi nghiền.

Ngô là nguồn năng lượng chính trong khẩu phần. Khi nghiền đúng mức, gà ăn dễ hơn – tiêu hóa nhanh hơn – hấp thu tốt hơn, đồng thời giảm rơi vãi và giảm hiện tượng bới chọn. Nhưng lưu ý: nghiền mịn có lợi khi “mịn vừa đủ”, còn nghiền quá mịn lại dễ gây bụi, bết và làm gà ăn kém trong một số điều kiện chuồng nuôi.

Dưới đây là phần giải thích dễ hiểu và cách làm thực tế để bạn áp dụng ngay với máy nghiền ngô.

Vì sao “kích thước hạt” quan trọng với gà?

Gà ăn bằng cách mổ và nuốt, không nhai kỹ như heo. Sau đó, thức ăn được “xử lý cơ học” nhiều ở mề trước khi tiêu hóa sâu hơn. Vì vậy:

• Hạt ngô quá to: mề phải làm việc nhiều hơn, thức ăn đi qua chậm/không đều, dễ có phần tiêu hóa kém → hao cám.
  
• Hạt ngô được nghiền nhỏ vừa: gà ăn dễ, tiêu hóa thuận lợi, giảm lãng phí.

Nói nôm na: cùng một ký ngô, nghiền đúng giúp “vô bụng đúng cách” hơn.

 4 lý do nghiền mịn giúp gà hấp thu tốt hơn và tăng trọng nhanh hơn

Lý do 1: Tăng diện tích tiếp xúc → tiêu hóa hiệu quả hơn

Khi ngô được nghiền nhỏ, diện tích bề mặt tăng lên, men tiêu hóa và dịch tiêu hóa tiếp xúc tốt hơn, nên quá trình phân giải tinh bột diễn ra thuận lợi hơn. Đây là cơ chế nền tảng khiến nghiền đúng thường giúp gà “vô ký” nhanh hơn.

Lý do 2: Giảm bới chọn, giảm “ăn lệch khẩu phần”

Nếu mẻ cám có hạt to – hạt nhỏ lẫn lộn, gà rất hay bới, chọn hạt dễ ăn trước. Kết quả: khẩu phần gà ăn vào bị lệch (ăn nhiều phần này, bỏ phần kia), làm tăng trọng không đều trong đàn.

Lý do 3: Giảm rơi vãi và thất thoát ở máng

Mảnh ngô to dễ văng ra máng, bị dẫm bẩn. Ngô nghiền mịn vừa phải giúp gà ăn “gọn” hơn, giảm rơi vãi → cùng lượng cám nhưng “thực ăn” nhiều hơn.

Lý do 4: Dễ phối trộn đồng đều vi chất

Khi bạn trộn thêm khoáng, vitamin, men… độ đồng đều rất quan trọng. Hạt ngô nghiền ổn định kích thước sẽ giúp trộn đều hơn, đàn ăn ổn định hơn theo ngày.

Có phải càng nghiền mịn càng tốt? Không hẳn!

Nhiều người nghe “nghiền mịn giúp tăng trọng” rồi… nghiền thành bột siêu mịn. Thực tế, các nghiên cứu và thực hành sản xuất thức ăn cho gà thường nhắc tới mức nghiền khoảng 800 micromet như một mức phổ biến trong khẩu phần gà thịt, nhưng cũng có ghi nhận rằng hạt thô hơn có thể giúp mề phát triển tốt hơn và giảm điện năng nghiền.

Ngoài ra, một bài tổng hợp/trao đổi kỹ thuật cũng nêu thử nghiệm giai đoạn 1–21 ngày tuổi cho thấy cỡ hạt khoảng 800 micromet cho tăng trưởng cao hơn so với cỡ thô hơn như 1.400–2.000 micromet trong thử nghiệm đó.

Rủi ro khi nghiền quá mịn (nhất là chuồng kín, nền ẩm):

• Bụi nhiều → gà dễ khó chịu đường hô hấp.
  
• Dễ vón/bết khi độ ẩm cao → gà ăn giảm.
  
• Có thể tăng rơi vãi dạng “bột bay” nếu máng ăn và khu vực cho ăn không phù hợp.
  

Kết luận ngắn gọn: mịn vừa đủ theo giai đoạn mới là “chuẩn làm ăn”.

4) Mức độ mịn gợi ý theo giai đoạn (dễ áp dụng)

Bạn không nhất thiết phải đo micromet. Có thể hiểu theo “mức mịn” và quan sát đàn.

Gà con (giai đoạn úm)

• Ưu tiên mịn hơn để gà con dễ mổ – dễ nuốt – tiêu hóa nhanh.
  
• Tránh bột quá bụi (đặc biệt khi dùng đèn sưởi, chuồng kín).

Gà giò, gà thịt (giai đoạn lớn nhanh)

• Ưu tiên mịn vừa: vẫn dễ tiêu, nhưng giảm bụi, giảm bết.
  
• Đây là giai đoạn bạn sẽ thấy rõ nhất hiệu quả “nghiền đúng” lên tăng trọng.

Gà đẻ

• Ưu tiên ổn định theo lô hơn là chạy theo “mịn nhất”.
  
• Thay đổi độ mịn liên tục có thể làm lượng ăn và phân không ổn định.

Mẹo chốt nhanh: chọn 1 mức nghiền, theo dõi 3–5 ngày: (1) mức ăn, (2) rơi vãi, (3) phân. Nếu còn nhiều mảnh ngô to trong phân → thô quá. Nếu bụi nhiều, bết, gà ăn giảm → mịn quá.

Cách kiểm tra độ mịn tại nhà (không cần thiết bị đo)

Cách 1: Nhìn – bóp – so sánh

• Nhìn: có nhiều mảnh to rõ rệt không? có bụi bột bay lên nhiều không?
  
• Bóp: bột quá mịn dễ bám tay và dễ bết khi gặp ẩm.
  
• So sánh: giữ một ít mẫu “mẻ đạt”, lần sau nghiền so với mẫu đó.
  

Cách 2: Dùng rây bếp

• Rây thử một nắm ngô nghiền.
  
• Nếu lọt rây quá nhiều “bột mịn như bụi” → bạn đang đi quá mịn.
  
• Nếu phần còn lại có nhiều mảnh quá to → cần mịn thêm.

Dấu hiệu “nghiền sai”

• Quá thô: gà bới chọn, rơi vãi nhiều; phân còn lợn cợn mảnh ngô; tăng trọng chậm.
  
• Quá mịn: bụi nhiều; thức ăn dễ vón/bết; gà ăn giảm (nhất là lúc ẩm).

Vai trò của máy nghiền ngô: giữ độ mịn ổn định, đàn ăn ổn định

Điểm mạnh nhất của máy nghiền ngô không chỉ là “nghiền nhanh”, mà là độ mịn ổn định theo mẻ. Khi mẻ hôm nay thô, mẻ mai mịn, đàn gà rất dễ bị “đảo nhịp ăn” → tăng trọng thiếu ổn định.

Khi dùng máy, bạn kiểm soát độ mịn dựa trên:

• Sàng lưới: lỗ nhỏ → mịn hơn; lỗ lớn → thô hơn.
  
• Độ khô nguyên liệu: nguyên liệu ẩm dễ bết, nguyên liệu quá khô dễ bụi.

Một số tài liệu nghiên cứu/thực hành cũng ghi nhận ngô trong ngành thường được nghiền quanh mức ~800 micromet và việc thay đổi cỡ hạt có thể ảnh hưởng hiệu quả nuôi.

Gợi ý chọn máy nghiền ngô theo quy mô (cách nghĩ nhanh):

• Đàn nhỏ: ưu tiên máy gọn, dễ vệ sinh, thay sàng nhanh.
  
• Đàn vừa/lớn: ưu tiên năng suất, motor khỏe, có nhiều sàng để đổi theo giai đoạn.
  
• Dù quy mô nào: ưu tiên máy dễ vệ sinh và an toàn nạp liệu.

Nếu bạn muốn giữ tăng trọng ổn định và hạn chế hao cám do rơi vãi/hạt thô, hãy chọn máy nghiền ngô có sàng phù hợp để “chốt” một mức nghiền ổn định cho từng giai đoạn nuôi.

Câu hỏi thường gặp

Nghiền ngô mịn có giúp gà lớn nhanh hơn không?
Có thể, nếu mịn đúng mức vì giúp gà ăn dễ và tiêu hóa thuận lợi hơn. Thử nghiệm giai đoạn 1–21 ngày tuổi có ghi nhận cỡ khoảng 800 micromet cho tăng trưởng tốt hơn so với thô hơn trong thử nghiệm đó.

Vì sao nghiền quá mịn lại không tốt?
Vì dễ sinh bụi, dễ bết khi ẩm, làm gà ăn kém và khó chịu trong chuồng kín. Hãy ưu tiên “mịn vừa” và ổn định theo lô.

Bao lâu nên vệ sinh máy nghiền ngô?
Nên vệ sinh định kỳ theo tần suất sử dụng để tránh bết, ẩm mốc và giữ chất lượng nghiền ổn định.

Kết luận

Nghiền ngô đúng độ mịn giúp gà hấp thu tốt hơn và tăng trọng nhanh hơn nhờ: dễ ăn – dễ tiêu – ít bới chọn – ít rơi vãi – trộn đều vi chất. Tuy nhiên, đừng chạy theo “mịn nhất”: hãy chọn mức mịn vừa đủ theo giai đoạn và giữ ổn định theo mẻ.

Muốn làm được điều đó bền bỉ, máy nghiền ngô là công cụ giúp bạn kiểm soát độ mịn, tiết kiệm công và ổn định đàn ăn—từ đó tối ưu hiệu quả tăng trọng.

📞 Liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn chi tiết và sở hữu thiết bị phù hợp nhất!

Thông tin dịch vụ tư vấn khách hàng:

Công ty CPĐT Tuấn Tú

Địa chỉ VPGD: >Số 2, Ngõ 2, đường Liên Mạc, phường Thượng Cát, TP Hà Nội

Hotline Miền Bắc: (024)22.05.05.05 – 0914567869 – 0834050505

Chi nhánh Miền Nam: 133 đường 6A, xã Tân Vĩnh Lộc, TP Hồ Chí Minh

Hotline Miền Nam: 0945796556 – 0984930099

Website: https://may3a.vn/

Email: may3a.info@gmail.com

Fanpage: https://www.facebook.com/maynhanong/